ОСАГОнун мыйзамдык негизи
Унаа ээлеринин жарандык-укуктук жоопкерчилигин милдеттүү камсыздандыруу (ОСАГО) Кыргыз Республикасынын мыйзамдары менен жөнгө салынат. Негизги ченемдик укуктук акт болуп Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши тарабынан кабыл алынган 2015-жылдын 24-июлундагы № 192 «Унаа ээлеринин жарандык-укуктук жоопкерчилигин милдеттүү камсыздандыруу жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамы саналат. Мыйзам милдеттүү камсыздандыруунун укуктук, экономикалык жана уюштуруу негиздерин белгилейт, камсыздандыруу катышуучуларынын укуктарын жана милдеттерин, ошондой эле жол-транспорттук кырсыктардын кесепетинен келтирилген зыяндын ордун толтуруу тартибин аныктайт.
Жогоруда көрсөтүлгөн Мыйзамдан тышкары, айрым маселелер Кыргыз Республикасынын Жарандык кодекси, Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин ченемдик укуктук актылары жана Мыйзамды ишке ашыруу үчүн кабыл алынган башка документтер менен жөнгө салынат.
ОСАГОну кайсы ченемдик актылар жөнгө салат?
Милдеттүү камсыздандыруу тутуму бир нече деңгээлдеги ченемдик жөнгө салууну камтыйт.
Негизги документтер:
- Кыргыз Республикасынын Конституциясы;
- Кыргыз Республикасынын Жарандык кодекси;
- 2015-жылдын 24-июлундагы № 192 «Унаа ээлеринин жарандык-укуктук жоопкерчилигин милдеттүү камсыздандыруу жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамы;
- Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети тарабынан бекитилген Милдеттүү камсыздандыруу эрежелери;
- камсыздандыруу ишмердүүлүгүн жана милдеттүү камсыздандырууну жөнгө салган башка ченемдик укуктук актылар.
ОСАГО мыйзамынын максаты
Мыйзамдын башкы максаты – унаа каражаттарын пайдалануунун кесепетинен зыян тарткан жактардын мүлктүк кызыкчылыктарын коргоо.
Милдеттүү камсыздандыруунун болушу төмөнкүлөргө мүмкүндүк берет:
- жабыр тарткандарга зыяндын ордун толтурууну камсыз кылуу;
- жол кыймылынын катышуучуларынын каржылык корголушун жогорулатуу;
- камсыздандыруу окуяларын жөнгө салуунун бирдиктүү механизмин түзүү;
- Кыргыз Республикасындагы милдеттүү камсыздандыруу тутумунун туруктуу иштешин камсыз кылуу.
Камсыздандыруучунун укуктары
Камсыздандыруучу төмөнкү укуктарга ээ:
- милдеттүү камсыздандыруу келишимин түзүү;
- камсыздандыруу шарттары тууралуу ишенимдүү маалымат алуу;
- келишимдин аракетине байланыштуу суроолор боюнча түшүндүрмө алууга кайрылуу;
- келишимдин түзүлгөнүн тастыктаган документтерди алуу;
- Кыргыз Республикасынын мыйзамдарында жана камсыздандыруу келишимине ылайык каралган башка укуктарды пайдалануу.
Камсыздандыруучунун милдеттери
Унаа ээси төмөнкү милдеттерди аткарууга тийиш:
- мыйзамда каралган учурларда милдеттүү камсыздандыруу келишимин өз убагында түзүү;
- келишим түзүүдө ишенимдүү маалыматтарды берүү;
- камсыздандыруу келишиминин шарттарын сактоо;
- камсыздандыруу окуясы келгенде мыйзамдын талаптарын жана келишимдин шарттарын аткаруу.
Жабыр тарткандардын укуктары
Жол-транспорттук кырсыктын кесепетинен зыян тарткан жактар мыйзамдын талаптарына жана милдеттүү камсыздандыруунун шарттарына ылайык камсыздандыруу окуясын кароого жана камсыздандыруу төлөмүн алууга укуктуу.
Ар бир кайрылуу тапшырылган документтердин жана кырсыктын иш жүзүндөгү жагдайларынын негизинде жекече каралат.
Камсыздандыруу компаниясынын милдеттери
Камсыздандыруу компаниясы төмөнкү милдеттерди аткарууга тийиш:
- лицензиянын негизинде иш алып баруу;
- мыйзамга ылайык милдеттүү камсыздандыруу келишимдерин түзүү;
- камсыздандыруу окуялары тууралуу арыздарды кароо;
- кайрылуулар боюнча белгиленген тартипте чечимдерди кабыл алуу;
- Кыргыз Республикасынын мыйзамдарынын талаптарын сактоо.
Мыйзамдагы өзгөртүүлөр
Милдеттүү камсыздандыруу тармагындагы мыйзамдар өзгөрүшү мүмкүн. Мисалы, 2024-жылы Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети Милдеттүү камсыздандыруу эрежелерине өзгөртүүлөрдү киргизип, унаа ээси алмашкан учурда келишимди кайра расмийлештирүү тартибин тактаган.
Ошондуктан суроолор жаралган учурда ченемдик укуктук актылардын актуалдуу редакцияларын колдонуу же «АРСЕНАЛЪ-КЫРГЫЗСТАН КК» ЖАКтын адистерине кеңеш алуу сунушталат.
Расмий документтер менен кайдан таанышууга болот?
Эң актуалдуу маалыматты алуу үчүн төмөнкү расмий мамлекеттик булактарды пайдаланууну сунуштайбыз:
- Кыргыз Республикасынын укуктук маалыматтын борборлоштурулган банкы;
- Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин расмий сайты;
- камсыздандыруу ишмердүүлүгүн жөнгө салуучу ыйгарым укуктуу органдын расмий сайты.
Көп берилүүчү суроолор
ОСАГОну кайсы негизги мыйзам жөнгө салат?
2015-жылдын 24-июлундагы № 192 «Унаа ээлеринин жарандык-укуктук жоопкерчилигин милдеттүү камсыздандыруу жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамы.
Мыйзам өзгөрүшү мүмкүнбү?
Ооба. Ченемдик укуктук актылар толукталып же өзгөртүлүшү мүмкүн. Расмий документтердин актуалдуу редакцияларын гана колдонуу сунушталат.
Мыйзамдын расмий текстин кайдан көрүүгө болот?
Кыргыз Республикасынын расмий мамлекеттик укуктук ресурстарында, анын ичинде Укуктук маалыматтын борборлоштурулган банкында.
Эмне үчүн мыйзамдын талаптарын сактоо маанилүү?
Аракеттеги ОСАГО полисинин болушу мыйзамдын талаптарын аткарууга
жардам берет жана мыйзамда каралган учурларда жабыр тарткандарга зыяндын ордун толтуруу механизмин камсыз кылат.
Мыйзам боюнча суроолоруңуз калдыбы?
«АРСЕНАЛЪ-КЫРГЫЗСТАН КК» ЖАКтын адистери мыйзамдын талаптарын, ОСАГОну расмийлештирүү тартибин жана милдеттүү камсыздандыруунун өзгөчөлүктөрүн түшүнүүгө жардам беришет.
📞 Кыска номер: 7007
Чалуу акысыз.